ABD Başkanı Donald Trump tarafından yapılan değerlendirmeler ile Amerikan Merkez Bankasının (Fed) sıkı para politikasını sürdüreceğine yönelik beklentiler, petrol fiyatlarında gevşemeye yol açtı. Trump'ın Hürmüz Boğazı'ndan rekor seviyede petrol çıkışı sağlandığı yönündeki ifadelerinin yanı sıra Fed'in faiz artırma ihtimali fiyatlar üzerinde baskı oluşturmayı sürdürüyor. Uluslararası vadeli piyasalarda Brent türü ham petrolün varil fiyatı 95,80 dolar seviyesinden işlem görüyor. Bir önceki işlem gününde 100,28 dolara kadar tırmanan Brent petrolün vadeli varil fiyatı, günü 96,16 dolar düzeyinde tamamlamıştı. Bugün saat 09.23 verilerine göre aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı, dünkü kapanışa kıyasla yüzde 0,4 oranında değer kaybederek 95,80 dolara geriledi. Aynı zaman diliminde Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün kasım vadeli varil fiyatı ise 89,29 dolar olarak kayıtlara geçti.
Fiyatlardaki geri çekilmede, ABD Başkanı Donald Trump'ın son dönemde Hürmüz Boğazı üzerinden yüksek miktarda petrol taşındığına ilişkin açıklamalarının piyasadaki tedarik endişelerini yatıştırması etkili oldu. Dün Beyaz Saray bahçesinde teknoloji ve yapay zeka firmalarının temsilcileriyle buluşarak basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Trump, İran'ın geri adım atıp atmayacağı ya da taviz verip vermeyeceğine dair soruya karşılık, "Henüz pes edip etmeyeceklerini bilmiyorum fakat nihayetinde pes edecekler. Yine de durumları oldukça kötü." açıklamasını yaptı. Boğazdaki petrol trafiğine değinen Trump, "Son birkaç günde Hürmüz Boğazı'ndan tarihin herhangi bir döneminde elde edilenden daha fazla petrol çıkardık." değerlendirmesinde bulundu.
Hürmüz Boğazı'ndaki petrol sevkiyatı çatışmaların ilk başladığı sürece kıyasla toparlanma kaydetmiş olsa da Trump'ın sözlerinin aksine son 60 günlük veriler farklı bir tablo ortaya koyuyor. Verilere göre boğazdan geçen petrol miktarı günlük ortalama yaklaşık 7,85 milyon varil seviyesinde kalırken, bu miktar savaş öncesindeki günlük yaklaşık 20 milyon varillik düzeyin oldukça gerisinde seyrediyor. Buna karşın Trump'ın boğazdan petrol geçişinin arttığını belirtmesi, küresel arz aksamalarına ilişkin kaygıları azaltarak fiyatların aşağı yönlü hareket etmesini sağladı.
Fed'in sıkı para politikası beklentileri fiyatları baskılıyor
Küresel piyasalarda bu gelişmeler yaşanırken, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artışlarına devam edebileceğine dair öngörüler de fiyat düşüşünü destekleyen bir diğer unsur oldu. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook, gelecekte yapılabilecek olası faiz ayarlamalarının sayısı ve boyutunun, ekonominin politika hamlelerine vereceği tepkilere ve önümüzdeki aylarda açıklanacak enflasyon ile istihdam verilerine bağlı olacağını bildirdi. Para piyasası fiyatlamalarında Fed'in ekim ayı toplantısında 25 baz puanlık bir faiz artışına gitme olasılığı yaklaşık yüzde 50 seviyesinde bulunuyor. Bankanın yıl sonuna kadar ilave faiz artırımına gidebileceği yönündeki beklentilerin sürmesi, ekonomik aktivitenin ve petrol talebinin yavaşlayabileceği öngörülerini destekleyerek fiyatlar üzerinde baskı oluşturuyor. Sıkı para politikası duruşunun doları desteklemesi de farklı para birimlerini kullanan alıcılar için petrolü daha pahalı hale getirerek fiyatların aşağı yönlü seyrini destekliyor.
Washington ile Tahran hattında gerilim devam ediyor
Diğer taraftan, İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rezai tarafından yapılan açıklamalar, Washington ile Tahran arasındaki tansiyonun sürdüğünü göstererek fiyatlardaki düşüş eğilimini sınırladı. ABD'nin İran'ı hedef alan saldırılarını eleştiren Rezai, Trump'ın "ne müzakere yapabildiğini ne de savaşabildiğini" savundu. İran'ın ABD tarafına bazı şartlar sunduğunu aktaran Rezai, Washington yönetiminin "savaş alanındaki çaresizliği nedeniyle hava ablukasına başvurduğunu" iddia etti. Bölgede ABD'ye dair bir geleceğin bulunmadığını öne süren Rezai, ülkesinin ABD karşısında dimdik ayakta durduğunu vurguladı.
Tarafların karşılıklı sert söylemleri, bölgedeki gerginliğin kısa vadede azalacağına dair beklentileri zayıflatırken Hürmüz Boğazı'ndan yapılan petrol sevkiyatına yönelik belirsizliğin sürmesine yol açıyor. Bununla birlikte Trump'ın İran'a yönelik yaptırımları hafifletmeye istekli olduğuna dair iddiaları yalanlaması da ABD-İran hattındaki gerilimin devam edeceğine ilişkin öngörüleri güçlendiriyor. Dün sosyal medya hesabından paylaşımda bulunan Trump, Axios'un 'Trump'ın İran'ın nükleer programına ilişkin somut adımlar atması karşılığında Tahran'a uygulanan yaptırımları hafifletmeye ve dondurulan İran fonlarını serbest bırakmaya istekli olduğu' şeklindeki haberini reddederek, "Bu doğru değil, onlara hiçbir şey teklif etmedim." ifadesini kullandı.
Axios'un ismi açıklanmayan ABD'li yetkililere dayandırdığı haberde, Trump'ın Tahran'ın nükleer programında somut adım atması halinde yaptırımları hafifletmeye ve dondurulan İran fonlarını serbest bırakmaya olumlu baktığı öne sürülmüştü. Haberde, bu konunun Katar ve Pakistanlı arabulucuların ABD ile İran arasında anlaşma sağlanması amacıyla yürüttüğü diplomatik temaslar sırasında gündeme geldiği ifade edilmişti.
Brent petrolde teknik açıdan 103,86 dolar seviyesi direnç, 92,59 dolar seviyesi ise destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.