Emekli aylıklarına uygulanacak artış oranları, seyyanen zam ihtimalleri ve 2027 yılı en düşük emekli maaşına ilişkin tahminler kamuoyunun odak noktasında bulunuyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından emeklilerin maddi durumlarının iyileştirilmesine dair yapılan açıklamaların ardından yürütülecek çalışmalara ilişkin süreç takip ediliyor. SSK, Bağ-Kur ve memur emeklilerinin gelirlerinde enflasyon kaynaklı farkın yanında refah payı ve sosyal destek imkanlarının bir arada sunulması planlanıyor. Ekonomist Muhammet Bayram, milliyet.com.tr ortamında yaptığı değerlendirmelerde muhtemel artış oranlarını ve gündemdeki yasal adımları ele aldı.
EMEKLİ MAAŞLARINA YÜZDE KAÇ ZAM GELECEK?
Mevcut tabloyu analiz eden Ekonomist Muhammet Bayram, halihazırda en düşük SSK ve Bağ-Kur emekli taban aylığının 23 bin 552 TL, en düşük memur emeklisi maaşının ise 31 bin 527 TL düzeyinde bulunduğunu anımsattı. Yılın ilk üç aylık sürecinde kümülatif enflasyonun yaklaşık yüzde 5,60 oranında gerçekleştiğini ifade eden Bayram, sene sonu enflasyon öngörüleri doğrultusunda emekli maaşlarına uygulanabilecek zam oranlarını paylaştı. Bayram'ın projeksiyonlarına göre SSK ve Bağ-Kur emeklileri için yaklaşık yüzde 10, memur emeklileri için ise yüzde 8 dolayında bir artış öngörülüyor. Sadece enflasyon verilerine dayanan bu oranların ötesinde, hükümet kanadından ilave bir iyileştirme adımının gelebileceği de vurgulanıyor.
EMEKLİYE REFAH PAYI VE SEYYANEN ZAM GÜNDEMDE
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın emeklilerin yaşam standartlarını artıracak bir model işaret etmesi, seyyanen zam ile refah payı düzenlemelerini öne çıkardı. Muhammet Bayram, yapılması planlanan düzenlemelerin tüm emekli gruplarına eşit oranda zam yansıtılmasının ötesine geçebileceğini bildirdi. Bilhassa 60-65 yaş üzerindeki, ek bir geliri bulunmayan ve tek geçim kaynağı emekli aylığı olan vatandaşlar için ayrı bir artış modelinin uygulanabileceği ifade ediliyor. Bu doğrultuda ek geliri olmayan, çalışamayan ve mülkiyetinde gayrimenkul bulunmayan emeklilerin daha yüksek zam oranlarından faydalanması seçeneği değerlendiriliyor. Bayram, sürecin refah payı veya belirli gelir gruplarını kapsayan geniş çaplı bir destek mekanizmasıyla yürütülebileceğini söyledi.
EN DÜŞÜK EMEKLİ MAAŞI 26 BİN TL'YE ÇIKABİLİR
Maaşların sadece gerçekleşen enflasyon oranında artırılması durumunda oluşacak tabloya ilişkin hesaplamalar da paylaşıldı. Bayram'ın verilerine göre, yüzde 10 seviyesinde bir artış yapılması durumunda en düşük SSK ve Bağ-Kur emekli aylığı yaklaşık 26 bin TL seviyesine ulaşıyor. Memur emeklilerinde ise yüzde 8 oranındaki yükselişle birlikte en düşük maaşın 34 bin TL sınırına yaklaşacağı hesaplanıyor. Bununla birlikte Bayram, hükümetin enflasyon farkına ilaveten refah payını devreye alma olasılığını yüksek görüyor. Bu çerçevede yeni maaş seviyelerinin yalnızca enflasyon verileriyle hesaplanan tutarların üzerinde şekillenebileceği kaydediliyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI EMEKLİLERİN GELİRİNİ ARTIRABİLİR
Gelecek dönemde uygulamaya konulması öngörülen vatandaşlık maaşı sistemi de emekli gelirleri açısından kritik bir unsur olarak değerlendiriliyor. Muhammet Bayram, vatandaşlık maaşının hane içindeki toplam geliri temel alan bir yardım modeli biçiminde kurgulanabileceğini belirtti. Söz konusu modelle hiçbir geliri olmayan ya da hane geliri belirlenen eşik değerin altında kalan ailelere mali destek verilmesi amaçlanıyor. Bayram'a göre vatandaşlık maaşı, sadece emekli aylığıyla geçinip başka kaynağı olmayan vatandaşların ekonomik durumlarını iyileştirebilir. Böylece en düşük emekli maaşının doğrudan asgari ücret seviyesine çekilmesi yönündeki beklentilerin yerini hane gelirine odaklı kapsayıcı bir destek yapısı alabilir.
EMEKLİ MAAŞINDA DİKKAT ÇEKEN TAHMİN
Ekonomist Muhammet Bayram'ın aktardığı hususlar arasında asgari ücret kıyaslamasıyla yapılan hesaplama öne çıkıyor. Bayram'ın tahminine göre ek geliri bulunmayan ve yalnızca emekli maaşı ile yaşamını sürdüren vatandaşların toplam elde ettiği gelirde belirgin bir artış sağlanabilir. Bu doğrultuda en düşük emekli aylığının yeni süreçte 30 bin TL ile 36 bin 500 TL aralığında bir noktaya yükselmesi ihtimaller dahilinde bulunuyor. Ancak belirtilen rakamların kesinleşmiş zam oranları ya da resmiyete kavuşmuş maaş tutarları olmadığının altı çiziliyor. Nihai rakamlar, idarenin hazırlayacağı metin ve TBMM'de yürütülecek yasal süreçlerin neticesinde kesinleşecek.
EMEKLİYE YENİ DÜZENLEME NE ZAMAN ÇIKACAK?
Emekli maaşlarına yapılması öngörülen ek zam ve gelir desteği düzenlemesine ilişkin takvim merak ediliyor. 2027 yılı bütçe çalışmalarıyla birlikte emeklilere yönelik adımların somutlaşması bekleniyor. Muhammet Bayram da düzenleme kapsamının 2027 bütçesiyle netleşebileceğine değinerek, hayata geçirilecek modelin uygulanabilmesi adına gerekli yasal tasarıların TBMM genel kurulundan geçmesi gerektiğini bildirdi. Bu nedenle emeklilere yönelik gündeme gelen seyyanen zam, refah payı ve vatandaşlık maaşı uygulamaları henüz nihai karara bağlanmış değil. Gelecek dönemde hükümet tarafından açıklanacak kararlar ve Meclis'e sunulacak kanun teklifleri, emeklilerin 2027 yılında alacakları maaş düzeyini belirleyecek.